INSOSTPACK: etorkizuna elikatzen duten hondakinak

INSOSTPACK asmo handiko I+G proiektu bat da, CDTIk diruz lagundua eta Zientzia, Berrikuntza eta Unibertsitate Ministerioak lagundua. Elikagai-industriarako ekonomia zirkularreko eredu aitzindari bat ikertzen ari da. Bere proposamena berritzailea bezain iraunkorra da: hondakinak eta elikagai soberakinak proteina, olio eta kitina bihurtzea intsektuak automatikoki edukiontzi adimendun bilakatuz.
Ikuspegi iraultzaile horri esker, hondakinak sortzen dituzten enpresek —hala nola supermerkatuek, jantoki kolektiboek edo elikagai-eraldatzaileek— elikagai-produktu edo ontzi konpostagarri bihurtu ahal izango dituzte, eta, hala, hondakinak murriztu eta balio-zirkulua itxiko da.
Elikadura-ekoizpenaren egungo ereduak logika lineal bati jarraitzen dio nagusiki: erabili eta bota. INSOSTPACKekin, alternatiba zirkular eta eraginkor bat ikertzen da, sektorearen erronka handienetako bati erantzuten diona: gaur egun alferrik galtzen dena balorizatzea. Soldadu-euli beltzak ia edozein hondakin organikoz elikatzeko duen ahalmenari eta hazkuntza-sistema adimendun eta automatizatu bati esker, INSOSTPACKek aukera emango du balio erantsi handiko azpiproduktuak elikadura-zikloan sartzeko, hala nola:
- Proteina jasangarria, gizakiak eta animaliak elikatzeko.
- Intsektu-olioa, bioplastikoetarako osagai edo lehengai gisa.
- Kitina: plastic-free ontzi biodegradagarriak eta konpostagarriak sortzeko biopolimero moldakorra.
INSOSTPACK proiektuaren helburua da soluzio teknologiko berritzaile bat garatzea, intsektuak hondakinetatik eta elikadura-soberakinetatik automatikoki hazteko, ingurune ez-espezializatuetara egokitutako edukiontzi adimendun baten bidez. Hazkuntza-baldintzek eta dietak larben hazkundean eta lortutako bioproduktuen kalitatean (proteinak, olioa eta kitina) nola eragiten duten ikertuko da. Aldi berean, energia-kontsumo baxuko konposatu horiek erauzteko aukera emango duten zatikatze-teknika jasangarrietan aurrera egingo da. Horrez gain, ontzi biodegradagarri eta konpostagarrietan nola aplikatzen den aztertuko da, baita elikagai eta pentsuen formulazioan nola erabiltzen den ere. Hala, elikagaien egungo ekoizpen-ereduaren alternatiba erreal eta zirkularra bultzatuko da.
INSOSTPACK sei ikerketa-fasetan egituratzen da, hasi edukiontzi automatizatuaren diseinutik eta laborategi-inguruneko balidaziora arte. EROSKI buru duen lankidetza-proiektu bat da, PROMIC, INSECTIUS, KAAM, BZERO eta AUSOLAN enpresa berritzaileekin eta TECNALIA eta AIMPLAS erakundeen laguntza zientifikoarekin.
INSOSTPACK proiektuak ingurumenean, ekonomian, gizartean eta teknologian eragin handia eta eraldatzailea izatea espero da. Intsektuen hazkuntza automatizatuaren bidez elikagai-hondakinak balioztatzeko soluzio berritzaile bat garatuz, nabarmen murriztuko da elikagaiek jatorrian sortzen duten zaborra, hau da, soberakin horiek sortzen dituzten supermerkatu eta jantokietan. Horrek elikadura-sistemaren eraginkortasuna hobetzen du, eta garraiatu eta kudeatu behar diren hondakinen bolumena murrizten du. Horrek, aldi berean, karbono-aztarna txikiagoa dakar. Gainera, proiektuari esker, osagai berriak eta balio erantsi handiko materialak lortuko dira gaur egun aprobetxatzen ez diren azpiproduktuetatik abiatuta, hala nola intsektuetatik ateratako proteina, olioa eta kitina. Konposatu horiek elikagai-industriara itzuli ahal izango dira, bai elikagaietarako osagai gisa, bai ontzi jasangarriagoak egiteko. Ekoizpen-bide berri horrek baliabide tradizionalekiko eta fosilekiko mendekotasun txikiagoa sustatzen du, eta, hala, elikagai-kate osoaren jasangarritasuna hobetzen duten alternatiba biodegradagarri eta konpostagarriei bide ematen die.
Ikuspegi teknologikotik, INSOSTPACKek hazteko eta prozesatzeko sistema adimendunak garatzea sustatuko du, energia-kontsumo baxukoak eta adimen artifizialak lagundutakoak. Hori aurrerapen nabarmena da sektorearen automatizazioan eta jasangarritasunean. Sozialki, proiektuak gorabidean dauden sektore berdeetan enplegua sortzea ere bultzatuko du, tokiko ekonomia zirkularra indartuz eta garapen eredu erresilienteagoa eta arduratsuagoa bultzatuz. Horrek guztiak elikaduraren ikuspegi iraunkorragoa eta etorkizunarekiko konpromisoa sendotzen du.
INSOSTPACKek bat egiten du EROSKI-k jasangarritasunarekin dituen konpromisoekin, batez ere ekonomia zirkularra sustatzeko eta ontzi kutsatzaileen erabilera murrizteko konpromisoekin. CDTI misioak programaren 8. xedeari egiten diogun ekarpenaren parte da. Misio hori elikadura seguru eta kalitatezkoa lortzeko prozesatze eta ontziratze eraginkor eta jasangarrian oinarritzen da.


